ΕΕ: 3,4 δισ. ευρώ σε 77 έργα τεχνολογιών μηδενικών εκπομπών

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή επέλεξε 77 έργα τεχνολογιών μηδενικών εκπομπών για χρηματοδοτική στήριξη ύψους 3,4 δισ. ευρώ από το Ταμείο Καινοτομίας. Η επιλογή ανακοινώθηκε στις 19 Οκτωβρίου 2026 και αφορά έργα σε 23 χώρες του Ευρωπαϊκού Οικονομικού Χώρου.

Η χρηματοδότηση προέρχεται από έσοδα του Συστήματος Εμπορίας Δικαιωμάτων Εκπομπών της ΕΕ. Τα έργα έχουν περάσει την αξιολόγηση, αλλά η οριστικοποίηση της επιχορήγησης προϋποθέτει τη διαπραγμάτευση και υπογραφή των σχετικών συμφωνιών.

Από τη βιομηχανία έως την αποθήκευση ενέργειας

Το χαρτοφυλάκιο καλύπτει ενεργοβόρες βιομηχανίες, ανανεώσιμες πηγές και αποθήκευση ενέργειας, παραγωγή εξοπλισμού καθαρής τεχνολογίας, μεταφορές μηδενικών εκπομπών, επεξεργασία και ανακύκλωση κρίσιμων πρώτων υλών, εναλλακτικά καύσιμα και βιομηχανική διαχείριση άνθρακα.

Για πρώτη φορά περιλαμβάνονται έργο μικρού αρθρωτού πυρηνικού αντιδραστήρα και έργο άμεσης δέσμευσης διοξειδίου του άνθρακα από τον αέρα με αποθήκευση. Έξι από τα επιλεγμένα έργα αφορούν κρίσιμες πρώτες ύλες, έναν τομέα που συνδέεται άμεσα με αλυσίδες εφοδιασμού για μπαταρίες και μόνιμους μαγνήτες σπάνιων γαιών.

Πώς κατανέμονται τα έργα

Η πρόσκληση οργανώθηκε σε πέντε κατηγορίες. Επιλέχθηκαν 12 έργα μεγάλης κλίμακας με αιτούμενη στήριξη περίπου 1,58 δισ. ευρώ, 17 μεσαίας κλίμακας με περίπου 458 εκατ. ευρώ και 20 μικρής κλίμακας με περίπου 124 εκατ. ευρώ.

Στην παραγωγή εξοπλισμού καθαρής τεχνολογίας επιλέχθηκαν 12 έργα, με σχεδόν 895 εκατ. ευρώ. Σε αυτά περιλαμβάνονται μονάδες για αντλίες θερμότητας, φωτοβολταϊκά, ηλεκτρολύτες, μπαταρίες ηλεκτρικών οχημάτων και μαγνήτες σπάνιων γαιών. Άλλα 16 πιλοτικά έργα, συνολικής αιτούμενης στήριξης περίπου 394 εκατ. ευρώ, καλύπτουν αεροπορία, αιολική και θαλάσσια ενέργεια, υδρογόνο, πυρηνική ενέργεια και δέσμευση άνθρακα.

Εκτιμώμενο αποτύπωμα

Σύμφωνα με την Επιτροπή, τα 77 έργα θα μπορούσαν να αποφύγουν εκπομπές ισοδύναμες με περίπου 290 εκατ. τόνους διοξειδίου του άνθρακα κατά την πρώτη δεκαετία λειτουργίας τους. Η εκτίμηση αφορά το συνολικό δυναμικό και όχι ήδη πραγματοποιημένη μείωση.

Η ζήτηση ξεπέρασε σημαντικά τον διαθέσιμο προϋπολογισμό. Κατατέθηκαν 358 αιτήσεις με συνολικό αίτημα χρηματοδότησης 17,5 δισ. ευρώ. Άλλα 84 έργα πέρασαν την αξιολόγηση χωρίς να χρηματοδοτηθούν από τον συγκεκριμένο προϋπολογισμό, ενώ 160 προτάσεις παραμένουν επιλέξιμες για τεχνική και χρηματοοικονομική υποστήριξη ανάπτυξης μέσω της Ευρωπαϊκής Τράπεζας Επενδύσεων.

Τα επόμενα βήματα

Οι φορείς των επιλεγμένων έργων καλούνται τώρα να προετοιμάσουν τις συμφωνίες επιχορήγησης με την αρμόδια ευρωπαϊκή εκτελεστική υπηρεσία. Σε αυτή τη φάση θα οριστικοποιηθούν προϋπολογισμός, χρονοδιάγραμμα, τεχνικά παραδοτέα και νομικές υποχρεώσεις. Τα αποτελέσματα της διαδικασίας αναμένονται το πρώτο τρίμηνο του 2027.

Πηγή τεκμηρίωσης: Ευρωπαϊκή Επιτροπή, 19 Οκτωβρίου 2026.